Zespół willi Wilhelma Teschemachera w Łodzi

Willa z XIX w. w stylu neorenesansowym. Nawiązuje swoją bryłą do rzymskiego Palazzo Farense. We wnętrzu znajduje się fontanna z unikatową mozaiką z weneckiej pracowni Antoniego Salvatiego.

Opis

Willa powstała na działce Wilhelma Teschemachera (Tescheumachera), fabrykanta produkującego tkaniny jedwabne. Historycznie znajdowała się na rogu ul. Dzikiej i Dawnej, obecnie Wigury i Sienkiewicza.
Jest to budynek jednopiętrowy. Do głównego wejścia prowadzą półokrągłe schody. Z westybulu na piętro prowadzi reprezentacyjna klatka schodowa. Na parterze – pomieszczenia dawnej jadalni, salonów, gabinetu, biblioteki i oranżerii. Jej urodę podnosiła ocalała do dnia dzisiejszego fontanna, zdobiona mozaiką weneckiego mistrza Antoniego Salvatiego. Warto zwrócić uwagę na znajdujące się w westybulu flamandzkie lustro kominkowe, w drewnie hebanowym, zdobione kamieniami półszlachetnymi, inkrustowane kością słoniową.
Część mieszkalna znajdowała się na piętrze. Wiedzie nas  tam klatka schodowa, kolejne dzieło rzemiosła artystycznego. Okna klatki schodowej ozdobione witrażami.
Współcześnie budynek stanowi doskonale zachowany przykład willi fabrykanckiej, pełniącej  nadal funkcję użytkową.

Data lub czas powstania

1892 r. (XIX w.)

1890–1892

Materiał budowlany

Budynek murowany. Cegła.

Historia

Od momentu powstania, willa miała kilku właścicieli. Wilhelm Teschemacher sprzedał dom Antoniemu Kukowi w 1912 r. W okresie międzywojennym należała ona do kupca żydowskiego Eitingona. W 1938 r. Eitingonowie wyemigrowali do Stanów Zjednoczonych, pozostawiając dom bez gospodarza. Po wojnie willa stała się własnością państwa. Kolejni lokatorzy to schronisko młodzieżowe i zakładowe przedszkole zakładów „Zenit”. W tym czasie budynek stopniowo niszczał, a w latach 80. groziła mu rozbiórka. Jednak  dzięki staraniom PTTK i przeprowadzonym zabiegom remontowym, w 1984 r. willa stała się siedzibą oddziału Towarzystwa. Odrestaurowana do dziś jest godna odwiedzania.

Ciekawostki

Znajdująca się we wnętrzu mozaika A. Salvatiego to jedno z nielicznych w Łodzi dzieł mistrza weneckiego. Jego mozaiki można obejrzeć jeszcze w trzech miejscach w Łodzi: na elewacji pałacu Juliusza Kindermana, w pałacu Karola Scheiblera i w mauzoleum Izraela Poznańskiego na cmentarzu żydowskim.

Forma ochrony prawnej

Wpisy w wojewódzkim rejestrze zabytków:
  • Zespół willi Wilhelma Teszemachera w Łodzi, nr rej.: A/281 z 1982-12-27

Położenie obiektu

Obiekt położony jest w śródmieściu, w kwartale ulic Piotrkowska, Mickiewicza, Sienkiewicza, Wigury. Istnieje możliwość parkowania na wewnętrznym dziedzińcu willi.
Dojazd komunikacją miejską: tramwaj nr 10, 14, 8 (ul. Mickiewicza), nr 2, 13, 6, 11 (ul. Piotrkowska), autobus nr 57 (ul. Sienkiewicza)

Dostępność

Obiekt dostępny w godzinach pracy instytucji mających w budynku swoją siedzibę.

Źródła, informacje w Internecie

Bonisławski R., Podolska J., Spacerownik Łódzki, Łódź 2008.

Właściciel, zarządzający

W kamienicy znajduje się siedziba Zarządu Łódzkiego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego, Centrum Fotografii Krajoznawczej, zaś w części piwnicznej restauracja Soplicowo.

Dokumenty