Wycieczka - Planer
Liczba elementów:
Długość trasy:
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Gwoździanach
Kościół zbudowano w 1576 r. w Kościeliskach koło Oleska. Do Gwoździan przeniesiony w latach 1976–1978. Świątynia konstrukcji zrębowej z wieżą konstrukcji słupowej usytuowana jest na sztucznym wzniesieniu. Obiekt leży na Szlaku Architektury Drewnianej.
Opis
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Gwoździanach jest świątynią parafialną rzymskokatolickiej parafii pod tym samym wezwaniem, która położona jest na terenie dekanatu Dobrodzień należącego do diecezji opolskiej.
Gwoździański kościółek został pierwotnie wybudowany w Kościeliskach i stanowi wierną rekonstrukcję dawnej świątyni, choć zbudowaną z nowym materiałów. Jedynymi elementami oryginalnymi są: belka nad drzwiami wejściowymi z datą 1576 oraz dwa krzyże znajdujące się na wieżach kościoła. Kościół jest orientowany, konstrukcji zrębowej, postawiony na podmurówce z kamienia. Jego wyposażenie jest nowe, XX-wieczne, ale zadbano o to, by harmonizowało z zabytkowym wnętrzem i nawiązywało w swoim charakterze do pierwotnej świątyni. Wystrój jest w drzewie modrzewiowym oraz metaloplastyce. Podziwiać tutaj można m.in. drewniany posoborowy ołtarz poświęcony Matce Bożej, liczne figury świętych, a także rzeźbione w drewnie przez nie żyjącego już artystę rzeźbiarza z Rybnika – Masorza. W planach jest wyposażenie kościoła w drewnianą rzeźbioną chrzcielnicę.
Kościółek stojący dawniej w Kościeliskach na wzgórzu, w nowym miejscu również ustawiono na wzniesieniu. Pod kościołem znajdują się bowiem sale katechetyczne, zamaskowane od zewnątrz piękną zielenią. Świątynię odtworzono w sposób prawie doskonały tak, że stanowi ona w dalszym ciągu wysokiej klasy obiekt zabytkowy. Minister Kultury i Sztuki w 1982 r. wyróżnił parafię w Gwoździanach w konkursie na najlepszego użytkownika obiektu zabytkowego nagrodą II stopnia.
Data lub czas powstania
XVI w.
Gwoździański kościół został wzniesiony jako świątynia pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w 1576 r. w Kościeliskach koło Olesna, a przeniesiony w obecne miejsce w latach 1976–1979.Materiał budowlany
Obiekt drewniany.Historia
Do 1976 r. Gwoździany nie posiadały własnego kościoła, a mieszkańcy uczęszczali do odległego o 7 km kościoła parafialnego w Dobrodzieniu. Choć pomysł zbudowania tu świątyni i utworzenia własnej parafii zrodził się już we wczesnych latach powojennych, ze względów politycznych nie można go było zrealizować. Zadania tego podjął się w latach 70. ówczesny proboszcz dobrodzieński – ks. Stanisław Kras, który postanowił przenieść do Gwoździan niszczejący i nieczynny od 1946 r. drewniany kościółek pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny z Kościeliska koło Olesna. Świątynia ta, wzmiankowana już w 1394 r., wzniesiona została w swojej obecnej formie w 1576 r. Niestety nie są znani jej budowniczowie. Przekształcono ją w XVII/XVIII w. (wówczas dobudowano wieżę) i odnowiono w 1878 r. Kiedy w 1947 r. ukończono w Kościeliskach budowę nowego kościoła parafialnego, do którego przeniesiono wyposażenie ze starego, drewnianą świątynię zamknięto i od tamtej pory powoli zaczęła ona niszczeć.
Do prac związanych z przeniesieniem świątyni przystąpiono w 1976 r. Kościół w Kościeliskach został rozebrany, a wszystkie elementy drewnianej konstrukcji zinwentaryzowane i ponumerowane oraz przewiezione do Gwoździan. Całością prac rekonstrukcyjnych, prowadzonych pod nadzorem konserwatora zabytków, kierował mistrz ciesielski Paweł Lorenc, zaś budowę prowadzili m.in. Roman Ząjonc, Teodor Bodora, Piotr Pawołka, Karol Szczygieł i Karol Polok przy aktywnym udziale wszystkich mieszkańców wsi.
Świątynię, pod nowym wezwaniem, Narodzenia Najświętszej Maryi Panny, poświęcono 26 maja 1979 r. Aktu tego dokonał ordynariusz diecezji opolskiej ks. biskup Alfons Nosoll. Do 1985 r. stanowił on filię parafii św. Marii Magdaleny w Dobrodzieniu, zaś od 1986 r. jest kościołem nowo utworzonej parafii w Gwoździanach.
Forma ochrony prawnej
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny jest wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków pod nr rej. 80/54 z 02.03.1954 r.
Położenie obiektu
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny znajduje się przy ulicy Topolowej.
Dostępność
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny jest świątynią ogólnodostępną. Najlepiej jest go zwiedzać w godzinach porannych lub popołudniowych, przed lub po odprawianą tutaj codziennie mszą św. oraz w niedziele i święta.
Źródła, informacje w Internecie
Ziemia Lubliniecka, Magazyn Społeczno-Kulturalny, 4/2009
